LPG Booking Rule Change – 14.2Kg, 19Kg, 5Kg ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳಿಗೆ ಹೊಸ 26 ದಿನ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ನಿಯಮ
ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿನ ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಗಳು ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಯಲ್ಲಿನ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಯು ಭಾರತದ ದೇಶೀಯ ಇಂಧನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಮೇಲೆ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ದ್ರವೀಕೃತ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಅನಿಲ (LPG) ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿರುವ ಬದಲಾವಣೆಗಳು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರಿನಂತಹ ಮಹಾನಗರಗಳಲ್ಲಿ “26 ದಿನಗಳ ಕಾಯುವಿಕೆ” ಎಂಬ ವರದಿಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮ ವಲಯದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ. ಈ ವರದಿಯು ಪ್ರಸ್ತುತ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಮೂಲ ಕಾರಣಗಳು, ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ ನಿಯಮಗಳು, ವಿವಿಧ ವರ್ಗದ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳ (14.2 ಕೆಜಿ, 19 ಕೆಜಿ ಮತ್ತು 5 ಕೆಜಿ) ವಿತರಣಾ ಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರ ಸುರಕ್ಷತಾ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ತಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುತ್ತದೆ.
ಜಾಗತಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಅವಲಂಬನೆ
2026ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ, ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವೆ ಏರ್ಪಟ್ಟ ನೇರ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘರ್ಷವು ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ತೈಲ ಮತ್ತು ಅನಿಲ ಪೂರೈಕೆ ಮಾರ್ಗವಾದ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ (Strait of Hormuz) ಮೇಲೆ ಕರಿನೆರಳು ಬೀರಿದೆ. ಭಾರತವು ತನ್ನ ಒಟ್ಟು ಎಲ್ಪಿಜಿ ಬಳಕೆಯ ಸುಮಾರು 60 ರಿಂದ 65 ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ, ಈ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿನ ಅಡೆತಡೆಗಳು ನೇರವಾಗಿ ದೇಶದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿವೆ.
ಭಾರತದ ಆಂತರಿಕ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ದೇಶದ ರಚನಾತ್ಮಕ ದುರ್ಬಲತೆಯು ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನೆಯು ವಾರ್ಷಿಕ ಸುಮಾರು 12.8 ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್ಗಳಷ್ಟು ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದರೆ, ಬಳಕೆಯು 31.3 ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್ಗಳಿಗೆ (FY25) ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಬೃಹತ್ ಅಂತರವನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯು ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕ ಸಾಗುವ ಹಡಗುಗಳ ವಿಮೆ ಪ್ರೀಮಿಯಂಗಳು 1000 ಪ್ರತಿಶತಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಏರಿಕೆಯಾಗಿರುವುದು ಮತ್ತು ಯುದ್ಧದ ಭೀತಿಯಿಂದಾಗಿ ಟ್ಯಾಂಕರ್ ಸಂಚಾರ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವುದು ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಯ ಉಂಟುಮಾಡಿದೆ.
| ಇಂಧನ ಲಭ್ಯತೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚಕಗಳು | ಮೌಲ್ಯ / ಸ್ಥಿತಿ |
| ವಾರ್ಷಿಕ ಬಳಕೆ (FY25) | 31.3 ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್ |
| ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನೆ | 12.8 ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್ |
| ಆಮದು ಅವಲಂಬನೆ | 60–65% |
| ತುರ್ತು ದಾಸ್ತಾನು ಸಾಮರ್ಥ್ಯ | ಸುಮಾರು 22 ದಿನಗಳು |
| ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕ ಆಮದು ಪಾಲು | ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು |
ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ದಾಸ್ತಾನು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಕೇವಲ 1.9 ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್ಗಳಷ್ಟಿದ್ದು, ಇದು ಸುಮಾರು 22 ದಿನಗಳ ಬಳಕೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಸಾಕಾಗುತ್ತದೆ. ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಯಲ್ಲಿನ ಸಣ್ಣ ವ್ಯತ್ಯಯವೂ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಪ್ಯಾನಿಕ್ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ಗೆ (Panic Booking) ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಎಲ್ಪಿಜಿ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆ ಮತ್ತು 26 ದಿನಗಳ ಗೊಂದಲ
ಕರ್ನಾಟಕದಾದ್ಯಂತ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮುಂದಿನ ರೀಫಿಲ್ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ಮಾಡಲು ಕನಿಷ್ಠ 26 ದಿನಗಳ ಅಂತರವಿರಬೇಕು ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಈ ನಿಯಮವು ಸಿಲಿಂಡರ್ ವಿತರಣೆಯಾದ ‘ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ದಿನಾಂಕ’ದಿಂದ (Scan Date) ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಕೇಂದ್ರ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ ಸಚಿವಾಲಯವು (MoPNG) ಈ ಬಗ್ಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಸ್ಪಷ್ಟನೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ನಿಯಮಗಳು 25 ದಿನಗಳು (ನಗರ) ಮತ್ತು 45 ದಿನಗಳು (ಗ್ರಾಮೀಣ) ಮಾತ್ರ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದೆ.
ನಗರ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ಅಂತರ
ಸರ್ಕಾರವು ಇಂಧನ ಅಭಾವವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ‘ರೇಷನಲೈಸೇಶನ್’ (Rationalization) ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. ಇವುಗಳ ವಿವರಗಳು ಹೀಗಿವೆ:
| ಪ್ರದೇಶದ ವಿಧ | ರೀಫಿಲ್ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ಅಂತರ | ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಸಿಲಿಂಡರ್ ತೂಕ |
| ನಗರ ಪ್ರದೇಶ (Urban) | 25 ದಿನಗಳು | 14.2 ಕೆಜಿ, 5 ಕೆಜಿ, 10 ಕೆಜಿ |
| ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶ (Rural) | 45 ದಿನಗಳು | 14.2 ಕೆಜಿ, 5 ಕೆಜಿ |
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾಗಿರುವ 26 ದಿನಗಳ ನಿಯಮವು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ವಿತರಣಾ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗಿರುವ ತಾಂತ್ರಿಕ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಅಥವಾ ಸ್ಥಳೀಯ ಸರಬರಾಜು ವಿಳಂಬದ ಪ್ರತಿಫಲನವಾಗಿದೆ ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಬಹುದು. ಕರ್ನಾಟಕ ಎಲ್ಪಿಜಿ ವಿತರಕರ ಒಕ್ಕೂಟವು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ರೀಫಿಲ್ ಅವಧಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಕಂಪನಿಗಳು ಸೂಚಿಸಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದರೂ, ನಂತರ ಸರ್ಕಾರವು ಯಾವುದೇ ಅಧಿಕೃತ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ವಿವಿಧ ಸಂಪರ್ಕ ಪ್ರಕಾರಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಕಾಲಮಿತಿ
ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿರುವ ವದಂತಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಏಕ ಸಿಲಿಂಡರ್ (SBC) ಮತ್ತು ಎರಡು ಸಿಲಿಂಡರ್ (DBC) ಸಂಪರ್ಕಗಳಿಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ನಿಯಮಗಳಿವೆ ಎಂದು ಬಿಂಬಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಸಚಿವಾಲಯವು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾದ ಹಳೆಯ ವದಂತಿಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದೆ:
| ವದಂತಿಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ನಿಯಮ (ಸುಳ್ಳು) | ವಾಸ್ತವಿಕ ನಿಯಮ (ಅಧಿಕೃತ) |
| PMUY ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ 45 ದಿನಗಳು | ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ 45 ದಿನಗಳು |
| SBC ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ 25 ದಿನಗಳು | ನಗರ ಭಾಗದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ 25 ದಿನಗಳು |
| DBC ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ 35 ದಿನಗಳು | ಪ್ರತ್ಯೇಕ 35 ದಿನಗಳ ನಿಯಮವಿಲ್ಲ |
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಹೋಟೆಲ್ ಉದ್ಯಮ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು
ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ 19 ಕೆಜಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಹಠಾತ್ ವ್ಯತ್ಯಯವು ಇಡೀ ಹೋಟೆಲ್ ಮತ್ತು ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ದೂಡಿದೆ. ಮಾರ್ಚ್ 9, 2026 ರಿಂದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಗ್ಯಾಸ್ ಪೂರೈಕೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಸಾವಿರಾರು ಹೋಟೆಲ್ಗಳು ಮುಚ್ಚುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಿಸಿದವು.
ಬೆಂಗಳೂರು ಹೋಟೆಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ (BBHA) ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ಪಿ.ಸಿ. ರಾವ್ ಅವರು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿರುವಂತೆ, ತೈಲ ಕಂಪನಿಗಳು 70 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ನಿರಂತರ ಪೂರೈಕೆಯ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಯುದ್ಧದ ಕಾರಣದಿಂದ ಸರ್ಕಾರವು ಗೃಹಬಳಕೆಯ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದರಿಂದ, ವಾಣಿಜ್ಯ ವಲಯಕ್ಕೆ ಪೂರೈಕೆ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿತು. ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ದಿನವೊಂದಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 40,000 ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದು, ಇವುಗಳ ಕೊರತೆಯು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು, ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಆಹಾರದ ಅಭಾವ ಉಂಟುಮಾಡಿದೆ.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ
ಇಂಧನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಲಾಭ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಕೆಲವು ಶಕ್ತಿಗಳು 19 ಕೆಜಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳನ್ನು ಕಪ್ಪು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ 4,000 ದಿಂದ 7,000 ರೂಪಾಯಿಗಳವರೆಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಬೆಲೆ 115 ರೂಪಾಯಿಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಅವರು ಈ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯು ಅನಗತ್ಯ ಮತ್ತು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಮೇಲೆ ಹೊರೆ ಎಂದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಟೀಕಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ವಿವಿಧ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣ ಮತ್ತು ಉಪಯೋಗ
ಭಾರತೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ತೂಕ ಮತ್ತು ಬಳಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಗಕ್ಕೂ ವಿಭಿನ್ನ ವಿತರಣಾ ಮತ್ತು ಬೆಲೆ ನಿಯಮಗಳಿವೆ.
-
14.2 ಕೆಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್: ಇದು ಗೃಹಬಳಕೆಯ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಆಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ 25/45 ದಿನಗಳ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ನಿಯಮವು ಇದಕ್ಕೆ ನೇರವಾಗಿ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಸರ್ಕಾರವು ಈ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದು, ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ಕೊರತೆಯಾಗದಂತೆ ಕ್ರಮ ವಹಿಸಿದೆ.
-
19 ಕೆಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್: ಹೋಟೆಲ್ಗಳು, ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್ಗಳು ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಈ “ನೀಲಿ” ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳು ಸಬ್ಸಿಡಿ ರಹಿತವಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ದಿನಗಳ ಕಾಯುವಿಕೆ ನಿಯಮವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಲಭ್ಯತೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಿತರಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
-
5 ಕೆಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ (Chhotu): ಸಣ್ಣ ಕುಟುಂಬಗಳು, ವಲಸೆ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಇದು ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಉಜ್ವಲ ಯೋಜನೆಯಡಿ ನೀಡಲಾಗುವ 5 ಕೆಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳಿಗೂ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ಅಂತರದ ನಿಯಮಗಳು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತವೆ.
-
10 ಕೆಜಿ ಕಂಪೋಸಿಟ್ ಸಿಲಿಂಡರ್: ಇವು ಹಗುರವಾದ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕವಾದ ಬಾಡಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಒಳಗಿರುವ ಅನಿಲದ ಮಟ್ಟವನ್ನು ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿಯದ ಈ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳು ಬೆಂಗಳೂರಿನಂತಹ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗುತ್ತಿವೆ.
ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಂತರ ಮತ್ತು ಇ-ಕೆವೈಸಿ (e-KYC) ಕಡ್ಡಾಯ
ವಿತರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ತರಲು ಮತ್ತು ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳ ಅಕ್ರಮ ವರ್ಗಾವಣೆಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸರ್ಕಾರವು ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಉಜ್ವಲ ಯೋಜನೆ (PMUY) ಫಲಾನುಭವಿಗಳು ಆಧಾರ್ ಆಧಾರಿತ ದೃಢೀಕರಣವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.
ಆನ್ಲೈನ್ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಡೆಲಿವರಿ ದೃಢೀಕರಣ (DAC)
ಪ್ರಸ್ತುತ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ಗಳಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ಮತ್ತು ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ವಿಧಾನಗಳು ಶೇಕಡಾ 95 ರಷ್ಟು ದಾಟಿದೆ. ಡೆಲಿವರಿ ಅಥೆಂಟಿಕೇಶನ್ ಕೋಡ್ (DAC) ಎಂಬುದು ವಿತರಣೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರ ಮೊಬೈಲ್ಗೆ ಬರುವ ಒಟಿಪಿ ಆಗಿದೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ವಿತರಣೆದಾರರು ಗ್ಯಾಸ್ ಅನ್ನು ಕಾಳಸಂತೆಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಜಾರಿಯು ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 53 ರಷ್ಟಿದ್ದು, ಈಗ ಶೇಕಡಾ 90 ಕ್ಕೆ ಏರಿದೆ.
| ಕಂಪನಿ | ಐವಿಆರ್ಎಸ್ / ಎಸ್ಎಮ್ಎಸ್ ಸಂಖ್ಯೆ | ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ಸಂಖ್ಯೆ | ಮಿಸ್ಡ್ ಕಾಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ |
| ಇಂಡೇನ್ (Indane) | 7718955555 | 7588888824 | 8454955555 |
| ಹೆಚ್ಪಿ ಗ್ಯಾಸ್ (HP Gas) | 8888823456 | 9222201122 | 9493602222 |
| ಭಾರತ್ ಗ್ಯಾಸ್ (Bharat Gas) | 7715012345 / 7718012345 | 1800224344 | – |
ಗ್ರಾಹಕರು ‘IndianOil One’, ‘HP Pay’ ಅಥವಾ ‘Hello BPCL’ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಪೇಟಿಎಂ, ಫೋನ್ಪೇ ಅಂತಹ ಥರ್ಡ್ ಪಾರ್ಟಿ ಆ್ಯಪ್ಗಳ ಮೂಲಕವೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ಬುಕ್ ಮಾಡಬಹುದು.
ಸಿಲಿಂಡರ್ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಎಕ್ಸ್ಪೈರಿ ದಿನಾಂಕದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ
ಪ್ರತಿ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ತನ್ನದೇ ಆದ ‘ಎಕ್ಸ್ಪೈರಿ ದಿನಾಂಕ’ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ನಿಖರವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ‘ಶಾಸನಬದ್ಧ ಪರೀಕ್ಷಾ ಅವಧಿ’ಯನ್ನು (Statutory Testing Due Date) ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಸಿಲಿಂಡರ್ನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಮೂರು ಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರ ಮತ್ತು ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: A-26, B-27) ಗುರುತಿಸಬಹುದು.
ಕೋಡ್ಗಳ ಅರ್ಥ ವಿವರಣೆ
| ಅಕ್ಷರ | ಸೂಚಿಸುವ ತ್ರೈಮಾಸಿಕ (Quarter) | ತಿಂಗಳುಗಳು |
| A | ಮೊದಲ ತ್ರೈಮಾಸಿಕ | ಜನವರಿ – ಮಾರ್ಚ್ |
| B | ಎರಡನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕ | ಏಪ್ರಿಲ್ – ಜೂನ್ |
| C | ಮೂರನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕ | ಜುಲೈ – ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ |
| D | ನಾಲ್ಕನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕ | ಅಕ್ಟೋಬರ್ – ಡಿಸೆಂಬರ್ |
ಸಂಖ್ಯೆಯು ವರ್ಷವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ A-26 ಎಂದರೆ 2026ರ ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಆ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಮರುಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಗಾಗಬೇಕು ಎಂದರ್ಥ. ಪರೀಕ್ಷಾ ದಿನಾಂಕ ಕಳೆದ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳನ್ನು ಮನೆಯೊಳಗೆ ತರುವುದು ಅಪಾಯಕಾರಿ. ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದನೆಯಾದ ನಂತರ ಮೊದಲ 10 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬಳಸಬಹುದು, ನಂತರ ಪ್ರತಿ 5 ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಹೈಡ್ರಾಲಿಕ್ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿ ಅದರ ಸುಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ದೃಢೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕಾದ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳು
ಅಡುಗೆ ಅನಿಲವು ಅತ್ಯಂತ ಜ್ವಲನಕಾರಿ ವಸ್ತುವಾದ್ದರಿಂದ, ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಮತ್ತು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಅಗತ್ಯ.
-
ಸರಿಯಾದ ಸ್ಥಾನ: ಸಿಲಿಂಡರ್ ಅನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಲಂಬವಾಗಿ (Upright) ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕು. ಅದನ್ನು ಮಲಗಿಸಿ ಇಡುವುದು ಅಥವಾ ಉರುಳಿಸುವುದು ಅಪಾಯಕಾರಿ.
-
ಗಾಳಿಯಾಡುವ ಜಾಗ: ಸಿಲಿಂಡರ್ ಅನ್ನು ಮುಚ್ಚಿದ ಕಪಾಟುಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಅಲ್ಮಿರಾಗಳಲ್ಲಿ ಇಡಬಾರದು. ಸೋರಿಕೆಯಾದಲ್ಲಿ ಅನಿಲವು ಹೊರಹೋಗಲು ಕಿಟಕಿ ಮತ್ತು ಬಾಗಿಲುಗಳು ಹತ್ತಿರವಿರಬೇಕು.
-
ಶಾಖದಿಂದ ದೂರ: ಒಲೆ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ ಪಾಯಿಂಟ್ಗಳಿಂದ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಕನಿಷ್ಠ 1 ಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರಬೇಕು.
-
ರಬ್ಬರ್ ಟ್ಯೂಬ್ ಮತ್ತು ರೆಗ್ಯುಲೇಟರ್: ಪ್ರತಿ 2 ರಿಂದ 5 ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ‘ಸುರಕ್ಷಾ’ (Suraksha) ಎಲ್ಪಿಜಿ ಪೈಪ್ ಅನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬೇಕು. ಬಿರುಕು ಬಿಟ್ಟ ಪೈಪ್ಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.
ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಇಲಾಖೆಯ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ
ಕರ್ನಾಟಕದ ಆಹಾರ, ನಾಗರಿಕ ಸರಬರಾಜು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆಯು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಇಂಧನ ಕೊರತೆಯಿಲ್ಲ ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ವ್ಯತ್ಯಯ ಕಂಡುಬಂದರೂ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಪೂರೈಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಸಹಜ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳುತ್ತಿದೆ. ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರತಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಗ್ಯಾಸ್ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಗಾ ಇಡಲು ಮತ್ತು ಕೃತಕ ಅಭಾವ ಸೃಷ್ಟಿಸುವವರ ವಿರುದ್ಧ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಸೂಚಿಸಿದೆ.
ಅನಧಿಕೃತವಾಗಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳನ್ನು ದಾಸ್ತಾನು ಮಾಡುವುದು ಅಥವಾ ಮರುಪೂರಣ (Refilling) ದಂಧೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗುವುದು ಕಂಡುಬಂದಲ್ಲಿ ‘ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 1955’ ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುವುದು. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಆಟೋ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಗಣನೀಯ ಹೆಚ್ಚಳ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಸಂಘರ್ಷದ ಮೊದಲು ದಿನಕ್ಕೆ 57.6 ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ ಇದ್ದ ಪೂರೈಕೆ ಈಗ 64.9 ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ಗಳಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
ಪೈಪ್ಡ್ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ (PNG) – ಸುಸ್ಥಿರ ಪರ್ಯಾಯ
ಎಲ್ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ಗಳ ಮೇಲಿನ ಅತಿಯಾದ ಅವಲಂಬನೆ ಮತ್ತು ಪೂರೈಕೆ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು ಪೈಪ್ಡ್ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ (PNG) ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತಿದೆ. ಕಳೆದ 25 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಂತಹ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ 2.5 ಲಕ್ಷ ಹೊಸ ಪಿಎನ್ಜಿ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಪಿಎನ್ಜಿ ಬಳಕೆಯು ಸಿಲಿಂಡರ್ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ಮಾಡುವ ಅಥವಾ ವಿತರಣೆಗಾಗಿ ಕಾಯುವ ಅವಶ್ಯಕತೆಯನ್ನು ಇಲ್ಲದಂತಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಇದು ಎಲ್ಪಿಜಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಯು ಒಂದು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸರ್ಕಾರ ಕೈಗೊಂಡಿರುವ ಕ್ರಮವಾಗಿದೆ. “26 ದಿನಗಳ ನಿಯಮ” ಎಂಬುದು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿನ ಕೆಲವು ಸ್ಥಳೀಯ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗಿರುವ ಗೊಂದಲವಾಗಿದ್ದು, ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ನಗರ ಭಾಗದ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ 25 ದಿನಗಳ ಕಾಯುವಿಕೆ ಅವಧಿ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ಇಂಧನ ಬೆಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ನಿರಂತರ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ, ಭಾರತವು ತನ್ನ ತುರ್ತು ದಾಸ್ತಾನು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಪರ್ಯಾಯ ಇಂಧನಗಳಾದ ಪಿಎನ್ಜಿ ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯುತ್ ಚಾಲಿತ ಒಲೆಗಳ (Induction Cooking) ಬಳಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ. ಗ್ರಾಹಕರು ಪ್ಯಾನಿಕ್ ಬುಕ್ಕಿಂಗ್ ಮಾಡದೆ, ಲಭ್ಯವಿರುವ ಗ್ಯಾಸ್ ಅನ್ನು ಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ನೀಗಿಸಲು ಸಹಕರಿಸಬೇಕು.
ಎಲ್ಪಿಜಿ ವಿತರಣೆಯಲ್ಲಿನ ಪಾರದರ್ಶಕತೆಗಾಗಿ ತರಲಾಗಿರುವ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಮತ್ತು ಡಿಎಸಿ (DAC) ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೋರಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಮತ್ತು ಅರ್ಹ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸಬ್ಸಿಡಿ ತಲುಪಲು ಪೂರಕವಾಗಿವೆ. ಸುರಕ್ಷತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಎಕ್ಸ್ಪೈರಿ ದಿನಾಂಕದ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಹೊಂದುವುದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಗೃಹಿಣಿ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಸಚಿವಾಲಯವು ನೀಡಿರುವ ಸಹಾಯವಾಣಿ ಸಂಖ್ಯೆ 1906 ಅನ್ನು ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಇತರೆ ಮಾಹಿತಿ
Amaravati Projects Approval – ₹2,534 ಕೋಟಿ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಗ್ರೀನ್ ಸಿಗ್ನಲ್
Karnataka 2nd PUC Result 2026 – ಫಲಿತಾಂಶ ಯಾವಾಗ ಬೇಕಾದರೂ: DigiLocker ಮೂಲಕ ಹೇಗೆ ಚೆಕ್ ಮಾಡುವುದು?
DIY Solar Charger – ಕೇವಲ ₹150 ಖರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಸೋಲಾರ್ ಮೊಬೈಲ್ ಚಾರ್ಜರ್ ತಯಾರಿಸಿ!
ಪ್ರಮುಖ ಲಿಂಕ್ಗಳು
| ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಗ್ರೂಪ್ | CLICK HERE |
| ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್ ಗ್ರೂಪ್ | CLICK HERE |